MAYNILA – Nagpapatuloy ang banta ng Severe Tropical Storm Uwan sa hilagang Luzon habang nananatiling nasa Signal No. 1 ang ilang lugar at kasabay nito ay lumabas ang isang internasyonal na ulat na naglalagay sa Pilipinas bilang ikapitong pinakaapektadong bansa ng extreme weather noong 2024.
Ayon sa 5 a.m. bulletin ng PAGASA, nananatiling malakas si Uwan habang kumikilos nang mabagal sa karagatang timog ng Taiwan. Huling naitala ang sentro ng bagyo sa layong 280 kilometro kanluran ng Itbayat, Batanes, sa labas ng Philippine Area of Responsibility.
Taglay nito ang maximum sustained winds na 95 kilometro kada oras malapit sa gitna at gustiness na umaabot sa 115 kilometro kada oras. Kumikilos ito pa hilagang silangan sa bilis na 10 kilometro kada oras.
Nananatiling nasa Wind Signal No. 1 ang tatlong lugar: Batanes, Babuyan Islands at ang hilagang kanlurang bahagi ng Ilocos Norte, partikular ang Burgos, Bangui, Pasuquin, Dumalneg at Pagudpud. Ayon sa PAGASA, posibleng makaranas ang mga lugar na ito ng minimal hanggang minor impacts mula sa malalakas na hangin.
Inaasahang muling papasok si Uwan sa PAR ngayong Miyerkoles ng umaga o hapon bago tumama sa timog kanlurang baybayin ng Taiwan sa hapon o gabi. Pagkatapos nito, tatawid ito patungong silangang baybayin ng Taiwan papuntang Ryukyu Islands mula Nobyembre 13 hanggang 14. Inaasahan ang paghina nito bilang tropical storm bago ang landfall at posibleng maging remnant low pagsapit ng Biyernes.
Habang binabantayan ang bagyo, inilabas naman ng Germanwatch ang Climate Risk Index 2026 na nagranggo sa Pilipinas bilang ikapitong pinakaapektadong bansa ng extreme weather noong 2024, mas mataas ng apat na puwesto kumpara noong nakaraang taon.
Nailathala ang ulat habang hindi pa ganap na nakakabangon ang bansa mula sa matinding pinsalang dulot ng Fung wong o Uwan at Kalmaegi o Tino na kumitil ng mahigit 250 buhay. Binigyang diin ng ulat ang malalakas na epekto ng Gaemi o Carina, Yagi o Enteng, Trami o Kristine, Man Yi o Pepito at ang matinding heat wave noong Abril hanggang Mayo dahil sa El Niño.
Ayon sa World Weather Attribution, hindi pangkaraniwan ang 2024 typhoon season dahil anim na bagyo ang tumama sa loob lamang ng 30 araw. Tinukoy ng ulat na pinalakas ng anthropogenic climate change ang average intensity ng mga bagyo ng humigit kumulang 7.2 kilometro kada oras at tumaas ng 30 porsiyento ang posibilidad ng bagyong tulad ng Gaemi. Pinataas din nito ang tindi ng heat wave ng humigit kumulang 1.2 degrees Celsius.
Sa 174 bansa, nanguna ang St. Vincent and the Grenadines bilang pinakaapektado, sinundan ng Grenada, Chad, Papua New Guinea, Niger, Nepal at Pilipinas. Napabilang din ang Pilipinas sa ikapitong puwesto sa buong panahon mula 1995 hanggang 2024 dahil sa 371 extreme weather events.
Kabilang sa mga bagyong nagdulot ng malawakang pinsala sa nakalipas na mga taon ang Ketsana o Ondoy, Bopha o Pablo, Haiyan o Yolanda, Mangkhut o Ompong at Goni o Rolly. Sa kabuuan, mahigit 27,500 ang nasawi, higit 230 milyon ang naapektuhan at umabot sa 35 bilyong dolyar ang nawalang yaman.
Binigyang diin ng ulat na ang mga bansang madalas tamaan, tulad ng Pilipinas, Haiti at India, ay nahihirapang makaahon bago muling salantain ng panibagong kalamidad. Ayon kay Vera Künzel ng Germanwatch, dapat mas palakasin sa COP ang suporta sa mga bansang mataas ang klima-panganib, lalo ang long term adaptation efforts.
Sinabi naman ni John Leo Algo ng Aksyon Klima na dapat igiit ng Pilipinas sa COP30 sa Belem, Brazil ang pagtupad ng mayayamang bansa sa pangakong 300 bilyong dolyar na climate finance. Aniya, ang bigat ng pinsalang iniwan ng Super Typhoon Uwan ay naglalagay ng malaking responsibilidad sa delegasyon ng Pilipinas na makapaghatid ng konkretong resulta sa negosasyon, lalo na ngayon na mas maliit ang delegasyong ipinadala ng bansa.
Carlo Juancho FuntanillaFrontend Developer, WordPress, Shopify
Contributing Editor
AMA ACLC San Pablo
- Carlo Juancho Funtanilla
- Carlo Juancho Funtanilla
- Carlo Juancho Funtanilla
- Carlo Juancho Funtanilla
