MANILA | Ibinaba ng Senado na nakaupong impeachment court ang bilang ng mga botong kailangan para mahatulan ng conviction si Vice President Sara Duterte, mula 16 sa dating itinakdang bilang patungong 14, matapos nitong baguhin ang paraan ng pagbibilang sa mga senador na maaaring lumahok sa paglilitis.
Sa botohan noong Setyembre 23, 13 senador-judge ang bumoto upang baguhin ang naunang interpretasyon na nangangailangan ng 16 na boto, habang si Senate impeachment court Presiding Officer Francis “Chiz” Escudero lamang ang bumoto laban dito. Anim na senador ang hindi lumahok sa botohan.
Sa bagong ruling, ang tinutukoy na “all the Members of the Senate” sa requirement ng dalawang-katlo ay ibabatay sa mga senador na legal at aktuwal na may kakayahang lumahok sa mga paglilitis sa oras ng botohan. Ayon sa PNA, may apat sa 24 na senador na hindi nakalahok sa mga proceedings at hindi maaaring bumoto. Kung 20 senador ang magiging batayan, dalawang-katlo nito ay 13.33, kaya 14 na boto ang kailangan para sa conviction.
Nilinaw naman ni Escudero na hindi awtomatikong nangangahulugan ang bagong ruling na 14 na boto ang palaging magiging requirement. Kailangang tukuyin muna ng impeachment court kung sinu-sino ang hindi maaaring lumahok batay sa mga itinakdang kondisyon. Ang ruling ay ginawa lamang para sa kasalukuyang impeachment trial at hindi nagsisilbing nagbago sa mga tuntunin para sa mga susunod na impeachment proceedings.
Ang usapin sa bilang ng boto ay nag-ugat sa probisyon ng 1987 Constitution na nagsasabing hindi maaaring ma-convict ang isang impeached official nang walang pagsang-ayon ng dalawang-katlo ng lahat ng miyembro ng Senado. Sa unang ruling noong Hulyo 6, itinakda ng impeachment court na 16 na boto ang kailangan, batay sa kabuuang 24 na miyembro ng Senado.
Samantala, nagpapatuloy ang impeachment trial ni Duterte kaugnay ng mga alegasyong nakapaloob sa Articles of Impeachment, kabilang ang umano’y maling paggamit ng confidential funds, unexplained wealth, bribery at mga banta laban kay President Ferdinand Marcos Jr., First Lady Liza Araneta-Marcos at dating House Speaker Ferdinand Martin Romualdez. Ang mga ito ay mga alegasyon na kailangang patunayan sa impeachment court, at hindi pa katumbas ng hatol na nagkasala.
Nagsimula ang proseso sa Kamara, na may kapangyarihang magpasimula ng impeachment cases sa ilalim ng Saligang Batas. Noong Mayo 4, 2026, inaprubahan ng House Committee on Justice ang Articles of Impeachment laban kay Duterte matapos ang mga pagdinig at pagsusuri sa testimonial at documentary evidence. Kalaunan ay ipinadala ang kaso sa Senado para sa paglilitis.
Ayon sa House prosecution panel, higit sa 30 testigo at malaking dami ng dokumento ang inihanda para sa paglilitis. Iginiit naman ng prosecution na ang kanilang tungkulin ay manatiling nakatuon sa paglalahad ng ebidensiya, anuman ang bilang ng botong kakailanganin para sa conviction.
Sa ilalim ng bagong ruling, 14 na boto ang kasalukuyang bilang na kailangang makuha para sa conviction kung 20 senador ang magiging kwalipikadong batayan sa oras ng final judgment. Hindi pa ito nangangahulugan na nahatulan na si Duterte, dahil ang impeachment court pa rin ang magpapasya batay sa ebidensiyang ilalahad ng magkabilang panig.
DC Alviar
Professor DC Alviar is a tenured associate professor at National University (NU) Manila and a steering committee member of the Philippine International Studies Organization (PHISO). He has contributed to NU's community extension initiatives that introduced the five disciplines of a learning organization (Senge, 1990) to communities within a local government unit. He writes and edits local reports for Mega Scene. He graduated with Master of Development Communication (MDC) and Doctor of Communication (DComm) degrees from the University of the Philippines (UP) Open University in Los Baños and was awarded with a Commission on Higher Education (CHED) SIKAP grant. He previously served as editor-in-chief of The Adamson News and his high school publication Ang Ugat.
- DC Alviar
- DC Alviar
- DC Alviar
- DC Alviar
