SAN JOSE DEL MONTE CITY, Bulacan | Nobyembre 1, 2026 | Nagdulot ng pagkabahala at galit sa publiko ang pagkakatuklas sa mga labi ng 26 aso at tatlong pusa na isinilid sa mga plastic bag at itinapon sa gilid ng kalsada sa Barangay Minuyan Proper, San Jose del Monte City, Bulacan, matapos lumitaw ang mga alegasyon na maaaring hindi isinagawa ang cremation na ipinagkatiwala ng mga may-ari sa isang negosyong nag-aalok ng serbisyo para sa mga namayapang alagang hayop.
Natagpuan ang 29 labi noong Miyerkules, Oktubre 28, sa New Town Street matapos mapansin ng ilang residente ang mabahong amoy na nagmumula sa mga plastic bag. May mga bag na may nakakabit na etiketa na naglalaman ng pangalan at timbang ng mga hayop, na nagdulot ng hinalang nagmula ang mga ito sa mga alagang hayop na ipinagkatiwala sa isang pet aftercare service para sa cremation.
Ayon sa San Jose del Monte City Police, iniimbestigahan nila ang insidente upang matukoy ang mga nagtapon sa mga labi at makilala ang mga may-ari ng mga hayop. Samantala, iniulat ng lokal na animal welfare group na Luna and Furry Siblings na isa-isang sinuri ng kanilang mga volunteer ang 29 na labi gamit ang microchip scanner na ipinahiram ng PetMed Animal Clinic. Wala silang natukoy na nababasang microchip sa alinman sa mga hayop, bagama’t may mga pangalang at timbang na nakasulat sa mga etiketa ng ilang supot.
Lalong lumawak ang atensiyon ng publiko matapos kumalat sa social media ang mga larawan ng mga labi. May mga residenteng nagsabing nakakita sila ng sasakyang huminto malapit sa lugar bago natuklasan ang mga plastic bag. Dahil sa mabahong amoy at posibleng panganib sa kalusugan, inayos ng mga lokal na awtoridad ang paglilibing sa mga labi sa isang bakanteng lote sa lugar. Tumulong din ang mga volunteer upang matiyak na hindi basta maiiwan ang mga labi ng mga hayop.
Nakatutok ngayon ang imbestigasyon sa Ahjay Paws Aftercare Pet Crematorium na nakabase sa Bacoor City, Cavite. Noong Oktubre 31, iniutos ni Bacoor City Mayor Strike Revilla ang pagpapasara sa operasyon ng establisimyento kasunod ng mga reklamong natanggap mula sa mga may-ari ng alagang hayop na nagtiwala rito.
Ayon kay Revilla, nakipagpulong ang pamahalaang lungsod sa may-ari ng negosyo na si Jonathan Legaspi at mahigit 30 apektadong pet owners. Bagama’t may balidong business permit ang establisimyento, hindi umano nakapagpakita ang may-ari ng sapat na dokumento o iba pang katibayan na nagpapatunay na aktuwal na isinailalim sa cremation ang mga hayop na ipinagkatiwala sa kanila. Hindi rin niya napatunayan kung ang mga abong ibinalik sa mga kliyente ay talagang nagmula sa kani-kanilang alagang hayop.
Iniulat ding inamin ng may-ari na may ilang hayop na dinala sa ibang pasilidad ng cremation sa Caloocan City, ngunit hindi siya nakapagbigay ng sapat na dokumentasyon upang patunayan na isinagawa ang proseso. Bineberipika ngayon ng pamahalaang lungsod ang mga permit ng negosyo at itinatala ang mga reklamo ng mga kliyente. Inatasan din ang Philippine National Police na magsagawa ng imbestigasyon.
Sinisiyasat naman ng San Jose del Monte City Police ang mga posibleng ebidensiya, kabilang ang mga rekord ng sasakyang maaaring ginamit sa pagdadala at pagtatapon ng mga labi, upang matukoy ang mga responsable. May ilang pet owners nang lumapit upang kilalanin ang kanilang mga alagang hayop, habang hinihikayat ang iba na suriin ang kanilang mga veterinary record, resibo at dokumento mula sa crematorium.
Kinondena ng Philippine Animal Welfare Society (PAWS) ang insidente at hinimok ang mga apektadong may-ari na magsampa ng kaukulang reklamo. Ayon sa organisasyon, kung mapatutunayang ipinangako ng crematorium na isinagawa ang cremation kahit alam nitong hindi ito nangyari, maaaring pumasok ang naturang gawain sa kasong estafa sa ilalim ng Article 315(2)(a) ng Revised Penal Code.
Ipinaliwanag din ng PAWS na hindi awtomatikong nangangahulugan ng paglabag sa Animal Welfare Act ang pagtatapon ng mga labi kung patay na ang mga hayop bago pa man ipinagkatiwala sa pasilidad. Gayunman, kailangang imbestigahan ang umano’y hindi pagbibigay ng serbisyong binayaran at posibleng maling representasyon tungkol sa tunay na nangyari sa mga labi. Nagpahayag din ng kahandaang tumulong ang Animal Kingdom Foundation sa pagsasagawa ng kaukulang legal na hakbang, kabilang ang mga posibleng paglabag na may kaugnayan sa hindi wastong pagtatapon ng basura.
Ipinatupad ang Animal Welfare Act of 1998 sa pamamagitan ng Republic Act No. 8485 at pinalakas sa ilalim ng Republic Act No. 10631 noong 2013. Pinalawak ng susog ang proteksiyon sa mga hayop at nagtakda ng mga parusa laban sa pagmamalupit, pagpapabaya at pag-abandona sa kanila. Nakasalalay sa magiging resulta ng imbestigasyon kung anong mga probisyon ng batas at iba pang regulasyon ang maaaring ilapat sa kasong ito.
Para sa maraming pamilyang Pilipino, ang mga aso at pusa ay hindi lamang mga alagang hayop kundi mga kasamang bahagi ng kanilang pang-araw-araw na buhay. Kaya naman, ang pagkawala ng isang alagang hayop ay nagdudulot ng matinding lungkot sa mga taong nag-aruga rito. Dahil dito, pinipili ng ilang may-ari ang cremation upang mapanatili ang abo ng kanilang mga alaga o mabigyan ang mga ito ng maayos na pamamaalam.
Sa gitna ng paggunita sa Undas, muling inilalantad ng insidente ang kahalagahan ng tiwala at pananagutan sa mga serbisyong ipinagkakatiwala sa mga negosyo. Ang pag-aaruga sa isang alagang hayop ay hindi dapat magtapos sa oras ng kamatayan nito. Nararapat pa ring tratuhin nang may dignidad ang mga labi ng mga hayop na naging bahagi ng buhay at pamilya ng kanilang mga nagmahal sa kanila.
DC Alviar
Professor DC Alviar is a tenured associate professor at National University (NU) Manila and a steering committee member of the Philippine International Studies Organization (PHISO). He has contributed to NU's community extension initiatives that introduced the five disciplines of a learning organization (Senge, 1990) to communities within a local government unit. He writes and edits local reports for Mega Scene. He graduated with Master of Development Communication (MDC) and Doctor of Communication (DComm) degrees from the University of the Philippines (UP) Open University in Los Baños and was awarded with a Commission on Higher Education (CHED) SIKAP grant. He previously served as editor-in-chief of The Adamson News and his high school publication Ang Ugat.
- DC Alviar
- DC Alviar
- DC Alviar
- DC Alviar
