MANILA | Isasailalim sa mas malawak na pagsusuri ng Senado ang kontrobersiyal na Pax Silica initiative matapos aprubahan ang pagtalakay dito sa pamamagitan ng Senate Committee of the Whole, habang lumalakas ang pagtutol mula sa mga magsasaka, katutubong komunidad, environmental advocates, siyentipiko at iba pang civil society groups.
Inaprubahan ng Senado noong Setyembre 8 ang mosyon ni Senate Majority Leader Juan Miguel Zubiri na dalhin ang usapin sa Senate Committee of the Whole upang makilahok ang lahat ng senador sa pagsusuri. Sinabi ni Zubiri na mahalaga ang malawak na talakayan dahil saklaw ng Pax Silica ang environment, ekonomiya, teknolohiya at iba pang usaping may kaugnayan sa pambansang interes.
Ang proyekto ay nakapaloob sa U.S.-led Pax Silica initiative at nakatakdang itayo bilang high-tech industrial hub sa New Clark City, Capas, Tarlac, sa lupang tinatayang 1,619 hanggang 1,620 ektarya. Layunin nitong makahikayat ng investments sa semiconductor manufacturing, advanced manufacturing, artificial intelligence at iba pang strategic technologies.
Gayunman, mariing tinututulan ito ng mga grupong bumuo ng Network Opposed to Pax Silica (NO to Pax Silica), na inilunsad noong Agosto 31. Kabilang sa mga grupong nagpahayag ng pagtutol o pangamba ang KATRIBU Kalipunan ng mga Katutubong Mamamayan ng Pilipinas, Tanggol Ayta at Residente para sa Lupa at Kabuhayan (TARLAK), ALAB Against Pax Silica, Kalikasan People’s Network for the Environment, Kilusang Magbubukid ng Pilipinas at AGHAM.
Pangunahing isyu ng mga tumututol ang posibleng epekto sa ancestral lands, agricultural areas, kabuhayan at kapaligiran. Nanawagan din ang mga Aeta sa Capas na ihinto ang proyekto dahil sa pangambang maapektuhan ang kanilang ancestral domain, tahanan at kabuhayan.
Isa pang malaking usapin ang tubig. Ayon sa Bases Conversion and Development Authority (BCDA), maaaring mangailangan ang mga planong pasilidad ng 65 milyon hanggang 90 milyong litro ng tubig bawat araw. Sinabi ng ahensya na plano nitong gumamit ng surface-water harvesting at rainwater storage sa halip na kumuha ng groundwater na ginagamit ng mga komunidad at agrikultura.
May pangamba rin tungkol sa technology transfer at environmental impact. Iginiit ng AGHAM na dapat tiyakin na may tunay na pakinabang sa teknolohiya at industriya para sa Pilipinas at hindi lamang mapunta rito ang mga environmental cost at waste ng mga operasyon.
Sa kabilang panig, ipinagtatanggol ng pamahalaan ang proyekto dahil sa potensiyal nitong makalikha ng mahigit 130,000 high-quality jobs at makahikayat ng malalaking pamumuhunan. Sinabi rin ng BCDA na karamihan sa mga kumpanyang nagpahayag ng interes ay manufacturing firms at hindi lamang data center operators.
Ang pagtalakay sa Senate Committee of the Whole ay magbibigay sa mga senador ng pagkakataong suriin ang mga benepisyo at panganib ng Pax Silica, kabilang ang epekto nito sa ekonomiya, kapaligiran, paggamit ng lupa, suplay ng tubig at enerhiya, karapatan ng mga katutubong komunidad at pambansang interes.
DC Alviar
Professor DC Alviar is a tenured associate professor at National University (NU) Manila and a steering committee member of the Philippine International Studies Organization (PHISO). He has contributed to NU's community extension initiatives that introduced the five disciplines of a learning organization (Senge, 1990) to communities within a local government unit. He writes and edits local reports for Mega Scene. He graduated with Master of Development Communication (MDC) and Doctor of Communication (DComm) degrees from the University of the Philippines (UP) Open University in Los Baños and was awarded with a Commission on Higher Education (CHED) SIKAP grant. He previously served as editor-in-chief of The Adamson News and his high school publication Ang Ugat.
- DC Alviar
- DC Alviar
- DC Alviar
- DC Alviar
